ก่อนคืนกุญแจห้องเช่า ถ้าไล่ทำความสะอาดทีละจุดและเตรียมหลักฐานไว้พร้อม วันนัดตรวจห้องจะจบเร็วขึ้น และคุยเรื่องเงินประกันได้ง่ายขึ้น บทความนี้รวมหลักกฎหมายที่ควรรู้ สิ่งที่ต้องเตรียม เช็กลิสต์ทำความสะอาดทีละจุด วิธีใช้น้ำยาอย่างปลอดภัย และขั้นตอนในวันตรวจห้อง
คืนห้องให้สะอาดแค่ไหนถึงพอ
เป้าหมายไม่ใช่ทำให้ห้องกลับเป็นของใหม่ แต่คือคืนห้องในสภาพเดียวกับวันที่รับมา โดยไม่นับร่องรอยจากการใช้งานตามปกติ หลักในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มีดังนี้
- มาตรา 553 ผู้เช่าต้องสงวนทรัพย์สินที่เช่าเหมือนที่วิญญูชนจะพึงสงวนทรัพย์สินของตนเอง และต้องบำรุงรักษาทั้งทำการซ่อมแซมเล็กน้อยด้วย
- มาตรา 562 ผู้เช่ารับผิดในความสูญหายหรือบุบสลายที่เกิดจากความผิดของตนเอง ของคนที่อยู่ด้วย หรือของผู้เช่าช่วง แต่ไม่ต้องรับผิดในส่วนที่เกิดจากการใช้ทรัพย์สินนั้นโดยชอบ
- มาตรา 561 ถ้าไม่ได้ทำหนังสือที่ทั้งสองฝ่ายลงชื่อแสดงสภาพห้องไว้ ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าผู้เช่ารับห้องไปในสภาพที่ซ่อมแซมดีแล้ว และต้องส่งคืนในสภาพนั้น
ถ้าผู้ให้เช่ามีที่อยู่อาศัยให้เช่าตั้งแต่ 3 หน่วยขึ้นไป (ไม่รวมหอพักตามกฎหมายว่าด้วยหอพัก และโรงแรม) ยังมีประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา เรื่อง ให้ธุรกิจการให้เช่าอาคารเพื่ออยู่อาศัยเป็นธุรกิจที่ควบคุมสัญญา พ.ศ. 2568 ซึ่งมีผลตั้งแต่ 04/09/2568 ประกาศนี้ไม่ให้สัญญากำหนดให้ผู้เช่ารับผิดในการเสื่อมสภาพจากการใช้งานตามปกติ และเมื่อสัญญาสิ้นสุด ผู้ให้เช่าต้องคืนเงินประกันทันที ถ้าต้องตรวจห้องก่อน ไม่พบความเสียหายต้องคืนภายใน 7 วัน พบความเสียหายหักได้เฉพาะค่าซ่อมแล้วคืนส่วนที่เหลือภายใน 14 วัน (อ่านรายละเอียดที่ เงินประกันห้องเช่า เรียกได้เท่าไร คืนภายในกี่วัน หักอะไรได้บ้าง)
ทำความสะอาดให้ดีก่อนนัดตรวจ จะแยกได้ง่ายว่าอะไรคือร่องรอยจากการใช้งานปกติ อะไรคือความเสียหายจริง เพราะฝุ่นและคราบอาจบังรอยเดิม ถ้าสัญญามีข้อเรื่องการทำความสะอาด การล้างแอร์ หรือค่าใช้จ่ายตอนย้ายออก อ่านให้ชัดและถามผู้ให้เช่าก่อนลงมือ
เตรียมก่อนวันคืนห้อง
- อ่านสัญญาอีกรอบ ดูข้อการแจ้งย้ายออก การคืนห้อง และเงินประกัน แจ้งย้ายออกตามระยะเวลาที่สัญญากำหนด และเก็บหลักฐานการแจ้งไว้
- เปิดรูปและบันทึกสภาพห้องวันย้ายเข้า ดูตำหนิเดิม ของที่ให้มากับห้อง และตำแหน่งเฟอร์นิเจอร์
- นัดวันตรวจห้อง กับผู้ให้เช่าหรือผู้ดูแลอาคารช่วงกลางวัน และเผื่อเวลาทำความสะอาดหลังขนของออกหมดแล้ว
- อย่าทิ้งของไว้ในห้อง ถามผู้ดูแลอาคารว่าของชิ้นใหญ่ทิ้งได้ที่ไหน ถ้าอยู่กรุงเทพฯ ดูรอบ "นัดทิ้ง นัดเก็บ ขยะชิ้นใหญ่" ที่ กทม. ประกาศทุกสัปดาห์ได้ที่เว็บไซต์ประชาสัมพันธ์ของ กทม.
- บริการที่ผูกกับห้อง ถ้าติดอินเทอร์เน็ตเอง ติดต่อผู้ให้บริการเรื่องยกเลิกหรือย้ายที่ติดตั้งล่วงหน้า และเปลี่ยนที่อยู่รับพัสดุ
เช็กลิสต์ทำความสะอาดทีละจุด
ทำหลังขนของออกหมดแล้ว เพราะห้องเปล่าทำง่ายกว่าและเห็นจุดที่ซ่อนอยู่ ไล่จากบนลงล่าง และปัดฝุ่นแห้งก่อนเช็ดเปียก ฝุ่นจะได้ไม่ตกใส่พื้นที่ถูแล้ว
ผนังและประตู
- ลอกตะขอกาว เทปกาว และสติกเกอร์ตามวิธีบนบรรจุภัณฑ์ ค่อย ๆ ลอกเพื่อไม่ให้ดึงสีผนังติดออกมา (อ่านเพิ่ม: จัดห้องเช่าเล็กให้ดูกว้าง ไม่ต้องเจาะผนัง)
- เช็ดรอยมือและคราบบนผนังด้วยผ้าหมาด ลองกับจุดที่มองไม่เห็นก่อนว่าสีไม่ลอก
- รูเจาะหรือรอยที่เช็ดไม่ออก อย่าอุดหรือทาสีทับเองโดยไม่ถาม เพราะสีและวัสดุอาจไม่ตรงกับของเดิม
- สวิตช์ไฟและหน้ากากปลั๊ก เช็ดด้วยผ้าแห้ง
แอร์ พัดลม และไฟ
- ล้างแผ่นกรองฝุ่นของแอร์: ปิดแอร์ก่อน ถอดแผ่นกรองตามคู่มือของรุ่นนั้น ล้างด้วยน้ำสะอาด ผึ่งลมให้แห้งสนิทแล้วจึงใส่คืน
- อย่าถอดชิ้นส่วนอื่นของแอร์เอง ถ้าสัญญากำหนดให้ล้างแอร์ หรือแอร์มีน้ำหยด ให้คุยกับผู้ให้เช่าเรื่องช่าง
- เช็ดใบพัดลมและโคมไฟ เปิดไฟทุกดวงดูว่าติด หลอดที่ขาดระหว่างอยู่ ถามผู้ให้เช่าว่าจะให้เปลี่ยนเองหรือไม่
ห้องน้ำ
- ขัดชักโครก อ่างล้างหน้า ก๊อกน้ำ และฝักบัว แล้วเช็ดกระจกและชั้นวาง
- ดึงเส้นผมออกจากท่อระบายน้ำ ดูว่าน้ำลงเร็ว และขัดคราบบนพื้นกับยาแนว
- ใช้น้ำยาล้างห้องน้ำทีละชนิด และอ่านฉลากก่อนใช้
มุมครัวและตู้เย็น
- ล้างซิงก์ เช็ดคราบมันบนผนังและเคาน์เตอร์ เช็ดไมโครเวฟหรือกาต้มน้ำที่ให้มากับห้อง
- ตู้เย็นของห้อง เอาของออกให้หมด เช็ดชั้นวางและขอบยางประตู ถ้าต้องละลายน้ำแข็ง ถามผู้ให้เช่าก่อนว่าจะให้ถอดปลั๊กหรือไม่
- ทิ้งขยะและเศษอาหารให้หมด ไม่วางถุงขยะไว้ในห้อง
หน้าต่าง ระเบียง พื้น และเฟอร์นิเจอร์
- เช็ดกระจก รางเลื่อน และมุ้งลวด กวาดระเบียงและดูว่าท่อระบายน้ำไม่อุดตัน
- ผ้าม่านที่ให้มากับห้อง ถามผู้ให้เช่าก่อนถอดไปซัก และอ่านป้ายวิธีดูแลผ้า
- เปิดตู้และลิ้นชักทุกบานแล้วเช็ดด้านใน ดูใต้เตียงและหลังตู้ด้วย
- ยกเฟอร์นิเจอร์ของห้องกลับตำแหน่งเดิมตามรูปวันย้ายเข้า อย่าลากจนพื้นเป็นรอย แล้วกวาดถูพื้นเป็นอย่างสุดท้าย ไล่จากในสุดออกมาทางประตู
ใช้น้ำยาทำความสะอาดอย่างปลอดภัย
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เตือนว่า ไม่ควรนำน้ำยาซักผ้าขาวกับน้ำยาล้างห้องน้ำมาผสมกัน เทรวมกัน หรือใช้สองชนิดในเวลาเดียวกัน เพราะผลิตภัณฑ์ซักผ้าขาวมีโซเดียมไฮโปคลอไรต์ เมื่อเจอกรดไฮโดรคลอริกในน้ำยาล้างห้องน้ำจะเกิดก๊าซคลอรีนซึ่งมีความเป็นพิษสูง ทำให้แสบร้อน ไอ แน่นหน้าอก และในรายที่รุนแรงอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต
- อ่านฉลากและทำตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด เลือกผลิตภัณฑ์ที่มีเลขทะเบียนวัตถุอันตรายหรือเลขที่รับแจ้งในกรอบเครื่องหมาย อย.
- ใช้ทีละชนิด สวมถุงมือยางขณะใช้ และล้างมือด้วยน้ำและสบู่หลังใช้เสร็จ
- ถ้าสูดดมแล้วรู้สึกผิดปกติ รีบออกไปยังที่ที่อากาศถ่ายเทสะดวก ถ้าเข้าตา ล้างด้วยน้ำสะอาดจำนวนมาก ถ้าอาการรุนแรง โทร 1669 เจ็บป่วยฉุกเฉิน
วันตรวจห้องและคืนกุญแจ
- ถ่ายรูปและวิดีโอหลังทำความสะอาดเสร็จ ใช้มุมเดียวกับวันย้ายเข้า เริ่มจากเลขห้อง และเก็บไฟล์ต้นฉบับไว้จนได้เงินประกันคืน
- ถ่ายรูปมิเตอร์ไฟฟ้าและน้ำ ให้เห็นตัวเลขชัด ไว้ตรวจค่าน้ำค่าไฟเดือนสุดท้าย
- เดินตรวจห้องพร้อมผู้ให้เช่า เปิดบันทึกสภาพห้องและรูปวันย้ายเข้าเทียบไปด้วย
- คืนกุญแจ คีย์การ์ด และรีโมตให้ครบ แล้วขอให้ผู้ให้เช่ายืนยันการรับคืนเป็นข้อความ
- แจ้งเลขบัญชีรับเงินประกันเป็นข้อความ และถามวันที่จะได้รับคืน ถ้ามีการหัก ขอรายการว่าหักค่าอะไร เท่าไร พร้อมรูปหรือใบเสร็จค่าซ่อม
ถ้าเลยกำหนดแล้วยังไม่ได้คืน ส่งข้อความถึงผู้ให้เช่า ระบุวันคืนห้อง ยอดเงินประกัน และกำหนดคืน ถ้ายังตกลงกันไม่ได้ ร้องเรียน สคบ. ได้ทางสายด่วน 1166 โดยเตรียมสัญญา บันทึกสภาพห้อง รูปถ่าย และหลักฐานการโอนเงินไว้ วิธีถ่ายรูปและทำบันทึกสภาพห้องแบบละเอียด อ่านที่ ตรวจห้องเช่าวันย้ายเข้า ถ่ายรูปจุดไหน ทำบันทึกสภาพห้องอย่างไร
หาห้องใหม่บน RentKrub ก่อนวันย้าย
ยังไม่ได้ห้องใหม่ หรือวันออกจากห้องเดิมกับวันเข้าห้องใหม่ไม่ตรงกัน ใช้หน้าเหล่านี้บน RentKrub ได้
- ค้นหาบนแผนที่ ปักหมุดที่ทำงานหรือที่เรียน เลือกรัศมี 1–5 กม. และเลือกดูรายเดือนหรือรายวัน
- ที่พักใกล้รถไฟฟ้า BTS MRT ARL และ ที่พักใกล้มหาวิทยาลัยและสถานศึกษา
- ห้องพักรายวัน สำหรับพักระยะสั้นระหว่างรอเข้าห้องใหม่ ค้นได้ตามจังหวัด สถานี หรือสถานศึกษา
- เปรียบเทียบที่พัก กดปุ่มตาชั่งบนการ์ดหรือหน้าประกาศ เลือกได้สูงสุด 4 ที่ แล้วดูพร้อมกันในหน้าเดียว
วางแผนขนของไปห้องใหม่ อ่านต่อ: ย้ายหอยังไงให้จบในวันเดียว
บทความนี้สรุปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น กรณีเฉพาะให้ยึดตัวบทกฎหมาย ประกาศ และสัญญาของคุณ ดูตัวประกาศและตัวอย่างสัญญามาตรฐานได้ที่เว็บไซต์ สคบ.
